جامعه امروز بیش از هر چیز دیگری به اخلاق نبوی نیاز دارد
احمد تمیمداری با اشاره به این حدیث از پیامبر که میفرماید «انّی بُعثت لأتمّم مکارم الاخلاق» گفت: جامعه امروز ما بیش از هر چیز دیگری به اخلاقیات و سنت نبوی نیاز دارد.
احمد تمیمداری با اشاره به این حدیث از پیامبر که میفرماید «انّی بُعثت لأتمّم مکارم الاخلاق» گفت: جامعه امروز ما بیش از هر چیز دیگری به اخلاقیات و سنت نبوی نیاز دارد.
وی با اشاره به کتابهایی از جمله جلالالعیون مجلسی، سیره ابن هشام و سیره ابن اسحاق گفت: در تمامی این کتب روی رفتار اجتماعی، اخلاقی و دینی، چگونگی معاشرت با مردم، مردمپذیری و تکریم اربابرجوع (هنگام پاسخ به سائلین) از سوی پیامبر بیشتر تأکید شده است.
تمیمداری با اشاره به اینکه تربیت افراد برجستهای مثل سلمان فارسی و ابوذر غفاری در طول ۲۳ سال نبوت حضرت محمد (ص) تصریح کرد: علاوه بر این دو، علی (ع) نیز که جانشین بر حق و الهی پیامبر است از کودکی در تحت تربیت ایشان بوده. این که پیامبر افراد فراوانی از قبائل و تیرههای مختلف را تربیت و گرد هم جمع میکند حاکی از سجایای اخلاقی ایشان است که باعث ایجاد جذابیت در بین تمامی اقشار میشود. ضمن اینکه ایمن نشان میدهد پیامبر بین عرب و غیر عرب تفاوتی قائل نبوده است. سیره عملی اسلام و پیامبر تأکید بر عدم رجحان قومیتی دارد.
این استاد دانشگاه با اشاره به شعری از حافظ که میگوید «حسن ز بصره، بلال از حبش، صهیب از شام، ز خاک مکه ابوجهل، این چه بوالعجبیست» گفت: پیامبر در انسانپذیری و ارتباط با انسانها به هیچ وجه قائل به نژاد، قبیله و ملیت نیست. پیامبر به دنبال «انسان» بود. همان چیزی که مولانا میگوید «کز دیو و دد ملولم و انسانم آرزوست».
تمیمداری هر یک از انسانهای تربیت یافته در مکتب پیامبر را نماینده یک ملت خوانده و افزود: هر یک از انسانهای تربیت یافته در مکتب پیامبر نماینده یک ملت بودهاند، به همین سبب دیری نپائید که تعالیم پیامبر در هندوستان، روم شرقی و اندلس بیشتر از شبهجزیره عربستان رایج شد.
وی تساوی نژادی را یکی از مهمترین تزهای پیامبر دانسته و ادامه داد: پیامبر اکرم میفرماید «مؤمنان مثل دندانههای شانه با هم برابرند». در جای دیگری نیز فرمودهاند «لا فخر للعرب من العجم وللعجم من العرب وللأسود من الأبیض وللآبیض من الأسود الّا بالتقوی». بنابراین متوجه میشویم از دید پیامبر هیچ تفاوتی از نظر نژاد و قبیله بین انسانها وجود ندارد.
تمیمداری فرمایش پیامبر مبنی بر تنها گذاردنش با عربها را نشانه مهر و عطوفت ایشان دانست و گفت: «فخلّونی والعرب» یعنی اینکه پیامبر از لحاظ تعلیمات با مردم عربستان کنار میآمد، اما سران آن روز قریش نگذاشتند.
وی با اشاره به بیان داستان غذاخوردن پیامبر با بردگان توسط علامه مجلسی گفت: نقل است روزی پیامبر با بردهای غذا میخورد، زنی رد شد و بر پیامبر خرده گرفت و گفت ای محمد! با بردگان غذا میخوری؟ پیامبر در پاسخ گفت: خاموش باش! چه کسی از من بندهتر است؟ یعنی پیامبر با این رفتار خود به ما میآموزد که بردهای وجود ندارد و همگی بنده خدا هستند.
تمیمداری با اشاره به ماجرای اسرای جنگ بدر و پرداخت فدیه جهت آزادیشان گفت: پیامبر به اسیرانی که از عهده پرداخت فدیه بر نمیآمدند گفت که ۱۰ نفر را سواد و علم بیاموزند و آزاد شوند. این رفتار، منحصر به شخصی همچون پیامبر است و حتی امروزه هم چنین رفتاری را در دنیا مشاهده نمیکنیم.
این استاد دانشگاه در پاسخ به این سؤال که «آیا مشیت الهی بر این بوده است که حضرت محمد (ص) به پیامبری نائل شود یا اینکه تلاش و تهجّد ایشان به پیامبری منجر شده است؟» گفت: دو دیدگاه در این مورد وجود دارد؛ کلام معتزلی و کلام اشعری. تشیع بیشتر به کلام معتزلی و استدلالی گرایش دارد. با توجه به سلسله و نسل انبیاء که بایستی از دین ابراهیم پیروی کنند و از آنجایی که انسانها صاحب اختیار نیز هستند میتوان چنین نتیجهگیری کرد که نبوت نوعی پاداش به رفتار پیامبر است. ضمن اینکه چون خدا علم به این موضوع داشته است که پیامبر از امکاناتی که در اختیارش است سوء استفاده نخواهد کرد این مقام در اختیارش قرار داده شده است.
